|
| Bor elementi |
Bor, simgesi B, atom numarası 5, atom ağırlığı 10,81 ve yoğunluğu 2,34 olan, 2079 °C'de eriyen, 4000 °C'de kaynayan, sert, kırılgan, parlak siyah renkli, yarı metal bir elementtir. Periyodik tabloda 3A grubunda (bor grubu) 2. periyotta yer alır. Sir H. Davy, J. L. Gay-Lussac, L. J. Thénard tarafından 1808'de İngiltere ve Fransa'da keşfedilmiştir.
Bor doğada borik asit ya da daha çok boraks durumunda bulunur. Kernit mineralinden bir tür boraks olarak elde edilir. Boraksın karbon ile ısıtılmasıyla üretilen bor yüksek saflık gerektiren durumlarda başka yöntemler kullanılarak üretilir. Yer kabuğunda ortalama milyon birimde 10 birimlik bir oranda bulunur ve Dünyada en zengin bor yatakları da Türkiye'dedir.
|
| Bor atomu elektron kabuk modeli |
Bor, jetler ve roketler için ısıya dayanıklı alaşımlar yapmak için titanyum ve tungsten ile birlikte kullanılır. Yeşil renk üretmek için piroteknik ve işaret fişeklerinde faydalanılır. Borun doğal olarak oluşan izotoplarından biri olan 10B iyi bir nötron soğurucudur ve bu özelliğiyle nükleer reaktörlerin kontrol çubuklarında, radyasyon kalkanı ve nötron detektörü olarak kullanılır.
Sodyum borat pentahidrat olarak fiberglas izolasyon üretimi ve sodyum perborat ağartıcı imalatında kullanılır. Borik asit olarak tekstil ve cam elyafı üretiminde, alev geciktirici olarak selüloz izolasyonunda faydalanılır. Boraks olarak temizlik ürünlerinde hafif antiseptik olarak kullanılır. Diğer bor bileşikleri de borosilikat camlarda, çelik kaplama için emayelerde ve artrit tedavisinde potansiyel bir ilaç olarak yararlanılır.
Bor, savunma sanayi, yakıt ve ilaç sektörü başta olmak üzere diğer pek çok alanda da çok sıkça kullanılan kıymetli bir elementtir.
| Simgesi: | B |
|---|---|
| Atom Numarası: | 5 |
| Grup: | Ametal |
| Kristal Yapısı: | Rombohedral |
| Atomik Ağırlığı: | 10,811 |
| Proton Sayısı: | 5 |
| Nötron Sayısı: | 6 |
| Elektron Sayısı: | 5 |
| Enerji seviyesi (kabuk) başına elektronlar: | 2,3 |
| Elektron konfigürasyonu (dizilimi): | [He] 2s2 2p1 |
| Değerlik (valans): | 3 |
| Erime Noktası: | 2079 °C |
| Kaynama Sıcaklığı: | 4000 °C |
| İyonlaşma enerjisi: | 800,6 kJ/mol |
| Elektron ilgisi: | 27 kJ/mol |
| Elektronegatiflik: | 2,04 |
| Kovalent Yarıçap: | 0,82 Å |
| İyonik Yarıçap: | 0,23 (+3) Å |
| Atomik Yarıçap: | 1,17 Å |
| Atomik Hacim: | 4,6 cm3/mol |
| 1. İyonizasyon Potansiyeli: | 8,2980 eV |
| 2. İyonizasyon Potansiyeli: | 25,154 eV |
| 3. İyonizasyon Potansiyeli: | 37,93 eV |
| Yarılanma ömrü: | Kararlı |
| Bilinen izotopları: | 6B, 7B, …, 19B |
| Kararlı izotopları: | 10B, 11B |
| Radyoaktiflik: | Hayır |
| Bozunma şekli: | Bozunma yok |
| Oksidasyon Durumu: | 3 |
| Yoğunluk @ 293 K: | 2,34 g/cm3 |
| Özgül Isı: | 1,02 J/(g·K) |
| Buharlaşma Isısı: | 489,70 kJ/mol |
| Füzyon Isısı: | 50,20 kJ/mol |
| Elektriksel İletkenlik: | 1,0E-12×106/(cm·ohm) |
| Termal İletkenlik: | 0,270 W/(cm·K) |
| Elastisite modülü: | 441×103 MPa |
| Isıl Genleşme Katsayısı: | 4,7×10-6 K-1 |
| Yer kabuğundaki bolluk: | 0,00086% |
| Deniz suyundaki bolluk: | 0,00044% |
| İnsan vücudundaki miktarı: | 0,00007% |
| Manyetiklik: | Diyamanyetik |
| Sertlik: | Mohs: 9,3 |
| Kafes Parametresi: | 8,80 Å |
| Kafes Parametresi: | |
| Kafes Parametresi: | 5,05 Å |
Soru ve Yorumlar: 1
Soru/Yorum Gönder