Kömür yükünün limbo edilmesi Irmaklarda, sığ veya durgun sularda kullanılan bir tür düz (yassı) yük teknesi: Irmakta, Çarşamba'dan 40 km içerilere kadar limbo denilen dibi düz teknelerle eşya taşınırdı. (İl…
Türk alfabesinin on beşinci harfi. Sesbilim bakımından akıcı, sızıcı, sürekli, yumuşak diş ve ön avurt ünsüzü. Bu ses sözcük başlarında ve y sesinden önce hep ince söylenir, yani ön damaktan çıkarılır. …
Lebdeğmez Lebdeğmez, özellikle aşık edebiyatında "b, m, f, p, v" gibi dudak ünsüzlerini kullanmadan doğaçtan söylenen şiirdir daha doğrusu bir atışmadır. Bu atışma biçimi gerçek anlamda bir söz hü…
Lüzum, gerek gereklilik, icap demektir: Misalleri namütenahi olarak dile getirebilirim ama lüzum yok. Lüzumlu lüzumsuz: Olur olmaz, yerli yersiz, gereksiz yere: Muntazar o vakte kadar özenip de alamadığı ne k…
Önem verilen, sayılan, büyük birinden gelen iyilik, yardım, ihsan, inayet, kerem: İşte bu, Allah'ın bir lütfudur. Onu dilediğine verir. Allah lütfu geniş olandır, hakkıyla bilendir. (Maide Suresi 54. Ayet) …
Fosforun karanlıkta parlaması luminesans için bir örnektir Isıl olmayan bir süreç sonucu maddenin elektromanyetik ışınım yayması, gazışı. Bu terim genellikle ışık olarak gözle görülen ışınım için kullanılır…
1 Lümen (fizik) 1 mum şiddetindeki noktasal bir ışık kaynağının 1 steradyanlık açıyla belirlenen konide yaydığı akı biçiminde tanımlanan ışık akısı birimi (simgesi lm). Bir mum şiddetindeki bir ışık kayn…
Lüle taşı Lüle taşı (yerbilim) kolayca yontulup işlendiğinden çeşitli süs eşyaları yapımında kullanılan, hafif, gözenekli ve beyaz renkli doğal bir taştır. Lüle taşı, sepiyolit grubuna dahil olan hidratl…
Lüle saçlar Dürülmüş şey, kıvrım, bukle: Saç lüleleri. Nargilenin ya da eskiden tütün çubuklarının ucuna takılan pişmiş balçıktan tütün yuvası: Üzeri delikli olan lüle, seramikten yapılmıştır. Önceden nem…
Lüks lambası Giyimde, eşyada ya da alışverişte aşırılık, süs taşkınlığı, gösteriş: Lükse düşkün biri. Gösterişli: Lüks araba. Hava basınçlı ve petrolle ya da sıvı gazla çalışan bir tür aydınlatma aracı: …
Söz, sözcük, kelime: Lügat her toplumun kendi maksadını ifade etmede kullandığı seslerdir. Sözlük: "Meşrep" lügat manasıyla "içmek" demektir, su anlamına da gelir; kişinin meylettiği şeydir.…
Lüfer Lüfer, kemikli balıkların levrekgiller familyasından, eti beyaz, tadı güzel lezzetli, hafif pullu bir deniz balığıdır. Vücutları uzun, sırt yüzgeçleri iki tane, kuyrukları çatallı, ağızları iri, dişle…
Lunula Tırnağın kökünde hilal ya da yarım ay biçiminde olan beyaz bölge. İnsanlarda gebeliğin 14. haftasına kadar görünmüş olur. Tırnak matrisini ana hatlarıyla çizen lunula, tırnak yapısının çok hassas bi…
Lunapark Lunapark insanların güzel vakit geçirmesini temin maksadıyla yapılan, içinde eğlendirici, heyecanlandırıcı bazen de korkutucu çeşitli oyun, mekanik araç ve eğlence yerlerinin bulunduğu parklara ver…
Lös toprak (coğrafya) Rüzgarların kurak bölgelerden az çok yağışlı bölgelere taşıyıp yığdıkları, katmanlaşmamış, ince öğelerden oluşan kalın ve bitek toprak. En çok vadilerde, yamaçlarda bulunan, kil ve …
Lökün (halk dilinde) kireçle zeytinyağı pamuk ve yumurta akını döverek yapılan, kırık çanak çömlekleri, künkleri birleştirmekte ve eskiden su tesisatının bağlantı yerlerinde sızdırmazlık sağlayan dolgu olarak ku…
Loş ışıklı aydınlatma Az ışık alan, karanlıkça, yarı aydınlık veya yarı karanlık: Yansıyan zayıf ışıklarla da oda loş bir hal almıştı... (S. Altıntaş) Yeterince aydınlatmayan az ışık: Akşam yemeğini kalab…
Losyon Losyon, cilt ve saç bakımında bazen de yara vb. için tedavi amaçlı kullanılan, mikrop öldürücü, yağlandırıcı, nemlendirici gibi çeşitli özellikleri olabilen alkollü ya da alkolsüz kokulu sıvılara ver…
Lostromo, ticaret gemilerinde tayfaların yönetiminden ve güverte araçlarının bakımından sorumlu görevliye verilen addır; baş tayfa veya reis diye de anılır. Gemilerde güverte lostromosuna reis diye hitap edilir: …
Peynir suyunun pıhtılaştırılmasıyla yapılan, taze olarak yenilen yumuşak ve tuzsuz beyaz peynir. Peynir yapıldıktan sonra süzülen mayalı sütün kaynatılmasıyla ortaya çıkan kesilmiş süt parçaları. Lor pey…
Esnaf loncaları alayı (III. Ahmet Surnamesi) Aynı bölgede yaşayan esnaf ve zanaatkarların örgütlenerek kurduğu meslek organizasyonu. Roma İmparatorluğundan başlayarak her bir zanaat ve ticaret kolunda he…
Lomboz Gemilerde kamara ve alt güverteleri havalandırmak ve aydınlatmak için bordalardan ve üst güvertelerden açılan yuvarlak pencere: Lombozdan giren güneş ışığı ranzanın karşısındaki ahşap görünüşlü form…
Eski bir savaş gemisinin lombar kapakları Gemi bordalarında top namlularının çıkarılmasına ya da havalandırmaya yarayan dört köşeli açma: Açık lombar kapaklarından bir sıra pirinç top çıkmıştı... Lombar …
"Bir sözün, bir tutumun veya davranışın gerçek ve geçerli olmadığını, başkalarının söz konusu olayda aldanabileceğini ancak söz sahibinin aldanmayacağını, aldatılamayacağını" belirten bana da mı lolo d…
Lokum Şekerli nişasta eriyiğini ağdalaşıncaya kadar pişirip küp ya da dikdörtgen biçiminde lokma lokma kesilerek yapılan geleneksel bir Türk şekerlemesi, kesme. Yaşlılar lokuma hala "lâti lokum" d…
Lokomotif Vagonları demiryolu üzerinde çeken, demir tekerlekli ve güçlü bir buhar, elektrik ya da dizel motoruyla çalışan, trenin en önündeki makine. (mecazi) Peşinden sürükleyip götüren (kimse ya da şey…
Lokavt Grev yapan işçileri işverenin topluca işten uzaklaştırması. Lokavt işçilerin işten çıkarılması değil, işveren tarafından çalıştırılmamasıdır. İşverenin iş yerini kapatarak çalışanları topluca işten…
Lokanta Kazanç sağlamak için yemek pişirilip aynı yerde satılan büyük aşçı dükkanı: Döner kebabının o tarihlerde İstanbul'da yalnızca Konyalı Lokantasında, Pandeli Lokantasında ve bir de Mahmutpaşa Yok…
Öğretmenler lokali Bir örgüt ya da kurum üyelerinin ya da görevlilerinin buluşmaları için ayrılan yer: Avcılar lokali, memurlar lokali, öğretmenler lokali vb. Sınırlı bir bölgeyle ilgili, yöresel, yerel, …
Lojman Fabrika, askeri birlik, okul, polis gibi kurum ve kuruluşların kendi bünyelerinde çalışan işçi, memur ve görevlilerine çalıştıkları süre boyunca parasız ya da az bir kira karşılığında sağladıkları ko…
Lojistik Lojistik, ürün, hizmet ve insan gibi kaynakların, ihtiyaç duyulan yerde ve istenen zamanda temin edilmesi için kullanılan bir araçtır. Lojistik, nakliye, envanter, depolama, malzeme idaresi ve amb…
Loğ Loğ, toprak yol ve damlarda (toprak kaplı çatılarda) toprağı sıkıştırmak ya da toprak keseklerini ezip tarlayı düzlemekte kullanılan taş silindirdir. Loğlamak: Üzerinde loğ gezdirerek bastırmak ve d…
Uluslararası firmaların logoları Firmaların, kurum ve kuruluşların, bazı etkinliklerin ve markaların kendilerini daha kolay ve akılda kalıcı şekilde ifade etmek, markalaşmak ve kurumsal görünmek için kullan…
Lodos rüzgarı Güneybatı yönünden esen sıcak rüzgar, boz yel, ak yel: Dinmiş lodosların uğultusu içimde... (İlgili cümle: O. V. Kanık) Güney veya güneybatı yönü: Hem ev kışın lodosa karşıdır, üşümezsin. (R…
Lobut Kalın, kısa ve düzgün sopa (spor) Kol, omuz ve bilek gücünü geliştirmek için kullanılan, şişe biçiminde değişik ağırlıklarda gürgen ağacından yapılma jimnastik aracı. (Yün, pamuk vb. dövmekte kull…
Lobelya Çiçeği - Lobelia Erinus Lobelya (botanik) , Lobeliaceae familyasına bağlı Lobelia cinsi içinde yer alan, çok sayıda türü bulunan ve özellikle süs bitkisi olarak yetiştirilen otsu bitkilerin genel …
Lizöz Kadınların, genellikle gecelik üstüne giydikleri, çoğunlukla bele değin olan, süslü, hafif üst giysisi: "Hayır, bir lizöz bu. Gelin lohusa döşeğinde konuklarını karşılarken giysin diye ..." …
Liyakat Madalyası Bir kimsenin, kendisine iş verilirken güven duyulmasını sağlayan niteliği, o işe yaraşırlığı, değim. Layık olma, yaraşırlık, uygunluk, değim. Yeterlilik, kifayet. Liyakat göstermek …
Şamandıralı livar Yakalanan balıkları içine koyup suya sallandırarak balıkları su içinde canlı olarak saklamaya yarayan kapaklı ve koni şeklindeki sepet: Balığı usta elleriyle oltadan aldı, livara usulca koydu, …
1 Litre Litre, sıvıları ölçmede kullanılan, 1 desimetre küpe eşit olan bir hacim ölçüsü birimidir. Litrenin sembolü veya simgesi L'dir ancak ülkemizde "lt" olarak da kullanılmaktadır. 1 litr…
Litosfer Litosfer, yerkürenin en dış katmanını oluşturan, yer kabuğu ile üst manto bölümünün birlikte değerlendirilmesiyle tanımlanan taş küredir. Ortalama kalınlığı yaklaşık 33 km olan litosfer, kara ve de…
Litopon Çinko sülfür ile baryum sülfatın birlikte çöktürülmesi sonucunda meydana gelen, çeşitli boya ve cilalarda kullanılan pigment ve beyaz boyar madde. Genellikle beyaz boyalarda kullanılan litopon, tita…
Taş ve kayaçların fiziksel, kimyasal ve dokusal özelliklerini inceleyen bilim dalı: Litoloji alanındaki araştırmalar, ada genelinde ve Büyükdere Vadisi'ni sınırlayan sırt ve tepelerde ağırlık kazanmıştır. (…
Litografi - Taş basması Taş baskı ya da litografi, kireç taşı üzerine yağlı mürekkeple çizilmiş şekil ve yazıların basım sanatıdır. Litografi; 1796 da basit tiyatro eserlerinin yazarı Praglı Aloys Senefelde…
Edebiyat. Herhangi bir bilim ya da sanat dalına ilişkin yazılmış kitap, makale, vb.nin tümü, tüm listesi: Literatürde iktisatçılar daha çok krizlerin ortaya çıkış zamanı ve nedenleri üzerine odaklanmışlar ve çe…
Lise binası ve öğrenciler Lise, Türk eğitim sistemine göre, sekiz yıllık (mecburi) ilköğretimini (eski sistemdeki üç yıllık ortaokulu) bitirmiş olan 14-18 yaşlarındaki öğrencileri, en az dört yıllık bir eğ…
Profesyonel Futbolcu Lisansı (Resmi evrak değildir, düzenlenmiştir) Genellikle dört yıl süren fakülte öğrenimi ve bu öğrenim sonucu diplomayla belgelendirilen akademik aşama: Lisans diploması. (ticaret) …
Türk Lirası simgesi Türk para birimi (simgesi TL). Bir lira yüz kuruş değerindedir. Eskiden, 7,20 gram ağırlığında altın sikke. Osmanlı Devletinde ilk lira, Sultan Abdülmecid Han zamanında Tashih-i Ayar-ı…