Merhum ve merhume, vefat etmiş bir Müslümandan bahsederken "Allahü Teala'nın rahmetine kavuşmuş kişi" anlamında kullanılır. Merhum erkekler için merhume de kadınlar için kullanılır: Konya eşrafından…

Merhem Deriye sürüp yedirilerek kullanılan, içinde bir ya da birkaç etkili madde bulunan, yumuşak ve koyu kıvamda yağlı ya da yağsız bir rahatsızlığı gidermek için kullanılan ilaç, krem. Halk dilinde sıklık…

Derece, basamak, aşama, evre, mertebe: "O'dur sizi merhale merhale, şekilden şekle geçirerek yaratan." (Nuh suresi, 71/14) Varılması istenen noktaya kadar aşılması gereken yerlerin her biri, konak…

Sevilip aranan, istenilen, beğenilen, rağbet edilen: Eğer bir insanda "rikkat-i sanatkarane" yani sanatkar inceliği varsa eseri de mergup ve muteber (rağbet ve itibar edilen) olur (İlgili cümle kaynağı:…

İnsan içine karışmaktan hoşlanmayan, insandan kaçan (kimse); münzevi, mizantrop eş anlamları: Ben otuz seneden beri merdümgiriz hastalığı ile kalabalık yerlerde dayanamıyorum. (İlgili cümle kaynağı: S. Armağan) …

Hamur açma merdanesi Bir şeyi ezmek, düzeltmek, inceltmek, sıkıştırmak gibi türlü işlerde kullanılan, silindir biçiminde alet. Hamur açmak için kullanılan alet, oklava. (mecazi) Mertçe, yiğitçe: Merdane…

Mercimek Mercimek (botanik) , baklagiller ( Fabaceae ) familyasına bağlı, tek yıllık bir tarım bitkisi ve bu bitkinin besin olarak tüketilen ufak, yuvarlak ve yassı tohumlarının genel adıdır. Bitki kısa boy…

Başvurulacak yer veya makam: Uygun görülen talepler, sonuçlandıran merci tarafından ilgili müdürlüğe bildirilir. Yetkili merci : (hukuk) Sorumlu ve yetkili makam: Buna karar verecek yetkili merci genel kuruld…

Mercek Mercek içinden geçen paralel ışık ışınlarını düzenli bir biçimde birbirine yaklaştırarak odaklayan ya da birbirinden uzaklaştırarak dağıtan, camdan veya ışık kırıcı ve geçirici başka herhangi bir say…

Mercan balığı Mercan balığı, izmaritgiller ( Sparidae ) familyasına bağlı olan, sıcak ve ılıman denizlerde yaşayan kemikli bir balık türüdür. Gövdesi yandan basık ve uzunca yapıdadır; başı iri, ağzı öne doğ…

Mercan, Mercan resifi Mercan, selenterelerden; denizlerin kayalık bölgelerinde yaşayan ve burada geniş resifler oluşturan, mercanlar takımına ait bir hayvandır. Ayrıca bu hayvanın kalkerli yataklarından çık…

Tören: Efendim, lütfeder misiniz, açılış merasimi ne zaman yapılacak? Seremoni. Resmiyetin gerektirdiği kuralların bütünü, yol, yordam. Merasim kıtası: Bir törenin yapılmasında görevli ya da bir törene ka…

Maksat, içten geçirilen niyet, istek: İnsan, sözcüklerle meramını ifade eder, ama meramını ifade ederken, kullandığı o sözlerden daha önemli bir unsur vardır: İnsanın sesi (ses tonu). (İlgili cümle kaynağı: Şadi …

Mera Otlak, hayvanların otladığı yer. Hayvanları otlatmaya elverişli, doğal veya yapay bir bitki örtüsü bulunan, otları seyrek ve kısa boylu, biçilmeye uygun olmayan engebeli arazi. Mera, hayvanların otl…

(askeri terim) Bir mermi veya top, füze gibi silahlarda vuruş için ulaşılabilen uzaklık, erim: "Top menzili." (askeri terim) Bu uzaklığın yarı çapını oluşturduğu dairesel alan: Uçak menzilimize gird…

Mentol Mentol , kimyasal olarak C 10 H 20 O formülüyle ifade edilen, nane esansından çıkarılan ve kendine özgü keskin kokusu bulunan organik bir bileşiktir. Genellikle beyaz kristaller halinde bulunur ve …

Menteşe Kapı ve pencere kanadı, mobilya, sandık kapağı gibi şeyleri açılıp kapanacak biçimde tutturmaya yarayan, en az bir mil ile birbirine tutturulmuş iki hareketli metal yapraktan oluşan eklemli bağlantı…

Bağlı, ilişik, ilişkin, birine uymuş, bağlanmış: Ancak onları, yeryüzüne dağılmış tüccarlar, kendi menfaatlerinden başka bir şeye merbut olmayan kimseler, Yahudiler gibi vatansız, milliyetsiz, serseri, bedbaht ol…

Yayılmış, dağıtılmış, neşredilmiş. (matematik) Prizma. (tarih) Padişahın verdiği vezirlik, müşirlik fermanı (yetkinlik belgesi): Şimdi bir menşur yazdırıp sana vereceğiz. Burada isimleri bulunan beyleri, bul…

Menşe, köken, kaynak, başlangıç, bir şeyin çıktığı yer, sebep gibi anlamlara gelmektedir. Menşeyi ise kökeni, kaynağı demektir. Menşei, menşeyi kelimesinin yanlış yazılmış halidir ve halk dilinde genellikle bu…

Bir yerle ya da bir kimseyle bağlantısı olan, ilişkili, -den olan. Mensup olmak: Bir şey veya kimseyle bağlantısı olmak, -den olmak, -in adamı olmak: Onun buraya mensup olduğunu bilmiyordum. Her Müslüman, han…

Dokunmuş şeyler, dokumalar: bez veya kumaş gibi dokumak suretiyle yapılan tezgah veya fabrika mahsulü mallar: Pamuklu mensucat imal eden tesislerin ihtiyacı olan pamuk ipliği memleketimiz pamuk ipliği fabrikalar…

Tezgah mengenesi Onarma, işleme, düzeltme vb. işlemlerin uygulanacağı nesneyi sıkıştırıp istenildiği gibi sabitleyip tutturmaya yarayan bir tür alet. Yağını ya da suyunu çıkarmak için ürünleri sıkmaya yar…

Olumsuz (zıt anlamı müspet ): Böyle menfi hareketlerden benim haberim yok ve alakam da yoktur. Ben kardeş kanına giremem. (İlgili cümle kaynağı: A. E. Kavaklı) Her şeyi olumsuz ve kötü yönden ele alan veya öyle…

Havalandırma menfezi Girecek ya da geçecek yer, delik, yarık: Zira bir menfez bulup o külhandan kaçmamış olsaydın, sesin gerçeklerin diyarından gelmezdi (S. Ayverdi). İsyan etmeyip sabır ve tevekkül göster…

Menevişli kumaş (botanik) Terementi ağacı tohumu. Kimi eşya üzerinde dalgalanır gibi görünen parlak çizgiler, renk dalgalanmaları, hare, yanar döner. Koruyucu bir tabaka sağlamak için, cilalanmış çeliği…

Kokulu menekşe Menekşe , botanikte Menekşegiller familyasına ait, çoğu türü Viola cinsi içinde yer alan, bir ya da çok yıllık otsu bitkilerin genel adıdır. Yaprakları genellikle kalp biçiminde , kenarları…

Mendirek Limana yaklaşan gemileri yüksek dalgaların zararlarından korumak için dalgakıranlarla yapılmış liman. Mendireklerin liman tarafında kalan tarafları tekne barınağı ve yanaşma için kullanılırlar: Den…

Mendil Burun ve ter silmeye, kimi kez de ey yüz kurulamaya ya da bohça gibi içine ufak tefek şeyler koymaya yarar, kenarları çekilmiş ya da işlenmiş, küçük, cepte taşınır, dört köşe bez. Mendil ile ilgili…