Yardımlaşma ve dayanışma ile ilgili deyimler ve anlamları Yardımlaşma ve dayanışma İçinde ya da anlamında "yardımlaşma ve dayanışma" kelimeleri geçen deyimler, açıklamaları ve örnek cümleler: Yardım…
Hakkını aramak veya korumak için mahkemeye başvurma: Birine dava açmak. Kiracısını dava etmek. Tazminat davası. Mahkemede iki taraf arasındaki anlaşmazlığın çözümü için yapılan duruşma: Yarın dava var. Anlaşmaz…
Erkek (siyah) ve dişi deve kuşları Afrika'nın sıcak bölgelerinde yaşayan, kısa kanatları uçmaya elverişli olmayan fakat uzun bacaklarıyla çok hızlı koşabilen pek iri bir kuş, Afrika deve kuşu. Deve kuşu…
Tek hörgüçlü hecin devesi Deve (zooloji) geviş getirenlerden, uzun boyunlu, susuzluğa dayanıklı ve yük taşımakta kullanılan, sırtında bir ya da iki hörgücü (tümseği) olan bir memeli hayvan türüdür. Devel…
Türk alfabesinin beşinci harfi. Ses bilim bakımından sürekli, yumuşak diş ünsüzü. Sınıflama ve sıralamada maddeler harflerle gösterildiğinde, beşinci maddenin başına getirilir, beşinci sırayı gösterir.…
Dantel Her türlü iplikle tığ ile el yordamıyla örülen veya bir kumaşın kenarına işlenen türlü biçimde ince ve ağ görünümünde süs örgüsü, elişi. Örnek cümle: Çünkü Mükerrem Hanım için dantel kutsaldı. Dantel…
Demokrasi Demokrasi , (Yunanca, dimos: halk, kratos: iktidar) siyasal denetimin doğrudan doğruya halkın ya da düzenli aralıklarla halkın seçtiği temsilcilerin elinde bulunduğu bir yönetim biçimi dir. Bu si…
Bilgisayar donanımı Bir cihazın çalışması için gerekli parçalardan her biri: Anakart, işlemci, RAM bellek, sabit disk, ekran kartı, güç kaynağı, monitör, kasa, klavye ve fare bir bilgisayarın çalışabilmesi…
Yurt özlemi, evini, yurdunu, memleketini özleme, vatan hasreti, sıla hastalığı: Hazreti Ebu Bekir dahil başkalarının hasreti de bundan geri değildi. İlahi bir dava uğruna Medine'ye gelmişlerdi ama daüssıla iç…
Bir yapının dış kapısıyla odaları arasındaki giriş bölümü, hol, antre, sofa: Girişe eklenmiş sütunlar dalana daha gösterişli bir görünüş kazandırmış. Eski Yunanlılar, kutsal tapınakların önünde bulunan ve bir çe…
Darülbedayi - İstanbul Şehir Tiyatrosu İstanbul belediyesine bağlı olarak kurulan ilk tiyatroya verilen ad. İstanbul şehir tiyatrosunun eski adıdır. Darülbedayi, Türkiye'de Batılı anlamda tiyatronun …
Bilgili, bilgin: Evvelce bir ilim öğrenmek isteyen, danişment olmak isterse, bilginlerden birisinin yanına girip, evvela ondan mahreç dersi okur, istidadı ve kabiliyeti görüldükten sonra müderrislerden birine gö…
En iyi: Dikişle nakışın her türlüsü, örgü işlerinin daniskası... (H. Taner.) Âlâ: "Fransa'da bu kabil gazetelerin daniskası mevcuttur." (İlgili cümle kaynağı: N. Hikmet) Katmerli. (Olumsuz cümle…
Düz yazı (edebiyat) , düşünceleri, duyguları, gözlemleri, izlenimleri, olayları dil kurallarına uygun olarak anlatan, ölçü, uyak gibi ilkeleri bulunmayan yazı türüdür. Düzyazı şiir ise ölçü ve uyak örgüsünde ba… 1 soru/yorum
Düz, normal ve çukur tabanlar Tabanı kemerli olmayan yani yere basıldığında ayak tabanının neredeyse tamamının yere değdiği ayak tipi. Düz tabanlığın sebepleri başlıca doğuştan ayak dönüklüğü, raşitizm, ke…
Üzerinde girinti ve çıkıntı (veya yükselti ve çukur) olmayan, düz, yassı. Sadece eni ve boyu olup kalınlığı veya yüksekliği olmayan (iki boyutlu) herhangi bir büyüklükte veya sonsuz olarak hayal edilebilen …
Yargılama ve değerlendirmenin kendisine göre yapıldığı ölçüt, uyulması gereken kural, norm. (felsefe) Kural olabilecek ilke ya da önerme. Düstur, norm eş anlamları. (dil) Kendine özgü kuralları olan, bildiri…
Düşeş gelmiş zarlar (Farsça dü:iki, şeş:altı) Tavla gibi zar atarak oynanan oyunlarda, –çoğu durumda gelebilecek en iyi zar olarak kabul edilen– her iki zarın 6 noktalı olan yüzünün üste gelmesi, altı alt…
Başka bir amaç gütmeden, açıktan açığa, açıkçası, gerçekten, alenen: Oysa Allah, onların düpedüz yalan söylediklerini elbette biliyor. (Tevbe Suresi 42. Ayetinden) Yalın, basit, süssüz, sade bir biçimde: Düz ya…
(iktisat) Piyasada bir malın yalnızca iki satıcısının bulunması ya da piyasanın iki satıcı tarafından paylaşılmış olması durumu. Piyasada bir ürünü üreten 2 rakip firmanın ve bu firmaların rekabet içinde olmas…
İnsana hayattayken gerekli olan mal, para gibi şeyler: Dünyalık telaşımız çok bahanesiyle seni unutanlardan eyleme bizi Allah'ım! (Amin) Garip bir kul. (halk dilinde) Mal, mülk, servet, para: Bir ömür kaza…
İçinde bulunulandan bir önceki gün: Düne kadar gelmiş olmalıydı. Geçmiş, özellikle yakın geçmiş (zaman): O dünü yaşıyor. Bugünü anlamak için dünü bilmek gerekir. (zarf) İçinde bulunulandan bir önceki günde: D…
Ağzına deri gerilmiş, çanak biçiminde, darbukaya benzeyen, Türk müziğinde usul vurma aracı olarak kullanılan vurmalı çalgı. (argo) Anlayışsız, sersem kimse: Dümbelek sıfatlı kılkuyruk herif! (Türk halk piyesin… 1 soru/yorum
Düdük İçinden hava ya da buhar geçirilince keskin ses çıkaran ve işaret vermek, uyarmak için kullanılan araç: Hakem düdüğü çalar ve maç başlar. Bu ilk düdük "başlama vuruşu"nu haber veren işarett… 1 soru/yorum
Düet (müzik) İki ses ya da iki müzik aygıtı için düzenlenmiş müzik parçası, düo. İki kişi tarafından karşılıklı söylenen şarkı: Ela Altın ferace giyiyor, Taner Şener fes takıyor, birlikte düet yaparak &q…
(sinema, TV) Film tabanı üzerinde yer alan, ışığa karşı duyarlı gümüş bromür ya da gümüş klorürlü, görüntü oluşturmada temel gereç olan kat. Bir mıknatıslı kuşak, mıknatıslı görüntü kuşağı ya da mıknatıslı fil…
Beyaz dut ve karadut Dut, dutgiller (Moraceae) familyasına ait, genellikle kuzey yarıkürenin ılıman bölgelerinde yetişen yaprak döken bir ağaç türüdür. İpekböceği yetiştiriciliğinde büyük önem taşıyan yaprakları,…
Duru duruma getirme. (fizik) İçlerinde en az biri sıvı durumda bulunan ve birbirine karışmayan maddeleri, yoğunluk farklarına dayanarak birbirinden ayırmak. (kimya) Bulanık bir sıvı içinde asılı durumda bulu…
Duçar, uğramış, yakalanmış, tutulmuş demektir. Duçar olmak : (Bir şeye) uğramak, çatmak, tutulmak veya bir şeyin onu gelip bulması: Ne belalar düçar oldu başıma. Aldırmadı ah bu felek yaşıma. (İlgili cümle kay…
Duralit Duralit, çoğunlukla marangozlukta mobilya üretiminde kullanılan, çeşitli ham madde (örneğin reçine), ağaç lifleri ve ahşap artıklarının (talaş) sıkıştırılmasıyla çeşitli kalınlıklarda üretilen, kont…
Girme, dahil olma: Mektebe girmek istedikleri zaman bir duhul imtihanına tabi tutuluyorlar. Giriş: Bu bina gayet mükellef ve zarif olup duhul ve huruç (giriş ve çıkış) için iki kapısı mevcuttur. Askerlik görev…
Dublaj (sinema, TV) Seslerin film çekildikten sonra alınıp filme katılması. Bir dille seslendirilmiş bir filmi, tercüme edip başka bir dille seslendirme: Türkçe dublaj filmler vb. (teknik) Çekme işlemi…
Demiryolu üzerinde drezin Demiryollarında, tahterevalli gibi kolları aşağı yukarı hareket ettirerek insan gücüyle veya motorla işleyen, yol kontrolü bakımı ve onarımı için kullanılan küçük demiryolu taşıtı:…
Duayen Bir meslekte, bir sanat dalında veya başka bir alanda, alanının uzmanı, işinin erbabı, en yeteneklisi, en tecrübelisi, eskilik bakımından en önde geleni: Türk televizyon tarihinin duayeni Halit Kıva…
Dökülüp saçılmış şeyler: Odada döküntüden geçilmiyor. Bir topluluktan geri kalmış kimseler: Bunlar, eski partinin döküntüleri. Ayak takımından olan kimseler. Kimi hastalıklarda görülen çıban, leke, uçuk gibi …
Dönbaba çiçeği bitkisi ve tohumu Dönbaba çiçeği (Erodium cicutarium), çok yaygın bir yol kenarı ve tarla bitkisidir ve genellikle parlak, minik, pembe çiçeklerle geniş alanları kaplar. Yıllık veya iki yıll… 1 soru/yorum
Aynı türden veya birbirinin tıpa tıp aynısı olan 12 parçanın oluşturduğu takım: Smokin, frak takımı, bir düzine (12) çamaşır, yarım düzine (6) ipek pijama, iki ropdöşambr, iki çift terlik, iki düzine (24) … 6 soru/yorum
Günümüzde İstanbul Erkek Lisesi olarak kullanılan Düyun-u Umumiye merkez binası (Miniatürk) Düyun (Arapça) , borçlar demektir: Rusya malum olduğu üzere Osmanlı'yı düyun ile boğmaya çalışmış ve 1836 da n…
Düttürü : Kılığı kıyafeti tuhaf, acayip giyimli. Dar ve kısa olduğu için gülünç görünen, düdük gibi (giysi): O ne öyle, düttürü gibi! Düttürü Leyla : Tuhaf ve gülünç giyimli kadın. Daracık kısacık giyinmi…
Döven Harmanda ekinlerin sap ve tanelerini ayırmak için kullanılan, at ya da öküz tarafından çekilen, altına keskin çakmak taşları çakılı kızak biçiminde araç, düven. (tarih) Demir bir sapla ucunda çivil…
Dük, bazı Avrupa ülkelerinde kral veya prensten sonra gelen en yüksek soyluluk unvanıdır; düşes ise bir dükün eşi ya da bir dükalığın kadın hükümdarı demektir. Dükalıklar yani düklerin yönettiği devletler genelli…
Genel kural: İşte yukarıda belirlenen Rabbinin sana vahyettiği bu ilkeler / emirler, yanlış işleri ve kargaşayı engellemek için konulmuş kanun, düstur ve ilkelerden bazılarıdır. (Necm Suresi 160. Ayeti kerime) …
Dürbünün yapısı Dürbün, uzaktaki cisimlerin büyük görüntülerini elde etmeye yarayan optik bir aygıttır ve temel olarak biri objektif , diğeri ise oküler adı verilen iki mercek sistemiyle çeşitli yansıtıcıl…
Düopson (iktisat) , piyasada çok sayıda satıcı karşısında sadece iki alıcının bulunması durumuna verilen addır; çift alıcı piyasası olarak da adlandırılır. Türkiye'de tütün alım fiyatları genellikle iki ana g…
Dünürler (Birbirlerine göre) Karı kocanın ana ve babalarının her biri: Dünürler birbirlerini tebrik ettikten sonra yüzük takılması için herkes ayağa kalktı. (E. Ş. Can) Eşlerin anne ve babalarının birbirlerine …
Gemi dümeni Hava ve deniz taşıtlarının arka tarafında, dışta bulunan, taşıta istenilen yönü vermeye ve taşıtı belirli bir doğrultuda götürmeye yarayan hareketli parça (dikey kanatçık). Deniz taşıtlarının …
Dülger bağı Dülger, yapıların kaba ahşap işlerini yapan kimsedir. Bu zanaata dülgerlik denilmektedir: Cevize ruhunu aksettiren, gürgene ölümsüzlük kazandıran, abanozu sanat ruhuyla dirilten üstün bir dülger…
Düğme çeşitleri Giyeceklere ilikleyici ya da süs olarak dikilen kemik, metal, sedef, plastik, cam gibi sert maddelerden yapılmış küçük tutturmalık. Çevrilerek ya da üzerine basılarak bir elektrik akımını …
Dügah (müzik) , Klasik Türk müziğinde la perdesinde karar kılan bir bileşik makamdır. Türk musikisinin eski makamlarındandır. Dizisi iki şekilde tarif edilebilir: Yerinde saba makamı dizisine, yerinde zirgülel…
Düden Kireçtaşı kayalarının hakim olduğu karstik bölgelerdeki akarsuların yataklarında, göl tabanlarında, polye kenarlarında ve içinde, obruk veya dolin gibi çukurlukların tabanlarında yer alan, buralarda birike…