İçinde "fakir, fukara, yoksul ve züğürt" sözcükleri geçen atasözleri ve açıklamaları: ( * yaygın bilinen ) Fakir adam hazır şeytan : Yoksulluk bazen insanı o kadar çaresiz bırakır ki kötü yollara düş…

Türk alfabesinin yedinci harfi, okunuşu "fe". Sesbilim bakımından sert, sızıcı, süreksiz, diş dudak ünsüzü. Sınıflama ve sıralamalarda, maddelerin sırası harflerle gösterildiğinde yedinci mad…

(zamir) Söylenmesi istenilmeyen ya da gerekli görülmeyen bir özel ad yerine kullanılan kelime, filan: Falan geldi, filan gitti diye anlatıp durdu. Ben falan oğlu filanım diye yazın. (sıfat) Tarih, yer, kişi, …

Fars tiyatroda güldürü öğesini fiziksel hareketlerden çıkaran, daha çok göze ve duyumlara seslenen, genellikle az kişili bir tür komedya, kaba güldürü. (halk dilinde) Kaba tiyatro. Fars Eyaleti, İran'ın g…

Çok konuşan. Gelişigüzel ve düşünmeden konuşan: O da, "Farfara etme," diyordu, "kızımın hatasını ispat et önce. Herkesin dediğine ne bakıyorsun..." Çok övünen, övüngen. Yüksek sesle konuşa…

Fariğ hukukta (Bir malı ya da hakkı başkasına) Geçiren, devreden. Vazgeçen, çekilen, el çeken, terk eden. Fariğ olmak : Vazgeçmek, çekilmek, el çekmek: "Fariğ ol, aybın gözetme kimsenin / Ta ki Hak set…

Farika, ayırmaç, ayıran, ayırıcı, ayırmaya yarayan özellik demektir. Örneğin bir kişinin kendisi ile özdeşleşmiş bir özelliği, eşyası, kıyafeti veya davranış biçimi onun alametifarikası olarak kabul edilebilir. …

Farad, (İngiliz fizikçisi Faraday'ın adından, fizik)  elektrik sığa birimidir. Simgesi "F"dir. Farad, 1 coulombluk elektrik yüklendiğinde kutupları arasında 1 voltluk bir potansiyel farkı oluşan bir…

Fanatik taraftar Bir düşünceye aşırı derecede ve körü körüne bağlı olan: Fanatiklik; sporda, partide insanların arasına nefret tohumları ekilmesine neden oluyor. Bağnaz. Bir düşünceye, bir inanışa aşırı …

Fason dikim atölyesi Terzinin belli bir ölçü ve örneğe göre kumaşa biçim vermesi işi, kesim. Bir firmanın malını başka bir firmaya ürettirmesi. (halk dilinde) Orijinal olmayan, sahte, ikinci kalite (mal…

(sıfat) (Anlatış için) Açık ve düzgün. Açık ve düzgün konuşma yeteneği olan. Vazgeçen, bozguncu, fesheden. Fâsih şeklinde yazılırsa, fesheden (anlaşma fesheden) bozan; fasih şeklinde yazılırsa güzel, düzgü…

Fasıla ara, aralık demektir: Üç yıllık bir fasıladan sonra tekrar işe döndü. (derleme cümle) Fasıla vermek : (deyim) Ara vermek, kesmek: Bayram konuşmasına kısa bir fasıla verdi. İçini çekti, sonra: – Nihayet…

Füzen çizim için kullanılan kömür kalem Desen çizmek için kullanılan, taflan çubuklarından yapılmış bir tür yumuşak kömür kalem. Nesnelerin dokusal nitelikleri; metalin, taşın, ağacın vb. kendine özgü doku…

Bezginlik, gevşeklik, usanç, bıkma demektir: Bu işler böyledir. Sevenin de olacak, sövenin de... Sevenlere bakıp şımarmayacak, sövenlere bakıp da fütur getirmeyeceksin. Fütursuzca : Korkusuzca, umursamadan, bı…

Fünye çeşitleri Fünye, askeri terim olarak, bir patlayıcı maddeyi istenildiğinde patlatmak için kullanılan mekanizma veya kalem şeklinde küçük bir patlayıcıdır. Genellikle küçük ve hassas birincil patlayıcıl…

Fümerol (yerbilim) , yanardağların ağzından, çatlaklardan ve lavlardan yayılan gazlara verilen addır. Ayrıca, çoğunlukla yer kabuğu sıcaklığının çok yüksek olduğu, yakın dönemde etkin yanardağların yer aldığı böl…

Fulya Çiçeği Fulya , nergisgillerden olan, soğan köklü bir süs bitkisi ve bu bitkinin halk arasında zerrin ve nergis adlarıyla da anılan, sarı veya beyaz renkli , güzel kokulu çiçeklerine verilen addır. …

Fule (spor) , atletin, futbolcunun ya da atların yarışta attığı adımlardan her biri, adım uzunluğu veya aralığı demektir: Nefes gücün iyi, adalelerin yumuşak, fulelerin rahat, tekniğin sağlam. (Ç. Altan) Fuleli…

Bayan fular modelleri Amacı soğuktan korumak olsa da çoğunlukla süs olarak kullanılan, boyna sarılan ya da bağlanan bir çeşit ince atkı: Filmde Şener Şen, sakal bırakıp boynuna fular takarak entel barlarda…

Füme somon eti Tütsü dumanıyla kurutulmuş (balık eti). Odun ve odun talaşı ile elde edilen duman içerisinde bekletilerek duman aroması sindirilen somon, alabalık, uskumru ve palamut gibi balıklar bir yanda…

Latince kaçma anlamına gelen füg, müzikte iki ya da daha fazla ses için kontrpuantal yapılı bir besteleme tekniğidir. Başlangıçta tek sesle sunulan bir konu (bir müzikal tema) farklı seslerde ve farklı aralıklard…

Furya, herhangi bir şeyin olağandan çok fazla bulunma durumu demektir: Örnek cümleler: Bu aralar millet bayılıyor bu fantastik romantik hikayelere. Bu furya da birkaç yıl sürer, sonra yerini bir başkası alır... (…

Fuaye Tiyatro ve sinema gibi yerlerde, oyun veya film aralarında seyircilerin çıkıp çeşitli ihtiyaçlarını gördükleri, oyuncuların dinlendikleri yer. Sinema, tiyatro ve kongre yapılarının zorunlu öğelerinde…

Mimarlıkta, saçaklarda baş tabanla korniş arasında bulunan ve binanın enince uzayıp giden kabartmalarla süslü bölüm, efriz. Tavandan inerek sahnenin üst kısmını, sahne boyunca kaplayan kısa, dar perde. Bir…

Frigorifik araç Frigorifik, soğutma özelliği olan, soğutucu düzeneği bulunan demektir. Frigorifik özellikli araç depolarının, ısıya karşı yalıtkan maddelerle yalıtılması ve ayrıca bu kısımların soğutma maki…

Fribord Denizcilikte bir geminin veya deniz aracının su üstünde kalan kısmı. Gemilerin dalgalı denizlerde güvenli seyrini sağlamak ve yaralanma halinde yedek deplasman sağlamak üzere statik denge durumunu …

Bir freze tezgahında frezeleme işlemi Frezeleme, çok sayıda kesici ağzı (dişi) bulunan ve kendi ekseni etrafında dönen bir kesici takımla, doğrusal hareket ederek altından geçen iş parçası üzerinden talaş k…

Araplar ve Osmanlılar tarafından Hristiyan Avrupalılara, özellikle Fransızlara verilen ad. (halk dilinde) Avrupa'yla, Avrupalılarla ilgili, Avrupa'dan olan: Frenk malı. Frenk altını. Frenk altını :…

Frapan giyim Frapan, göz alıcı, alımlı, dikkat çekici, çarpıcı, cafcaflı, abartılı gibi anlamlara gelmektedir: Bizde daima frapan renkler ararlar, mamafih bu sene yeşil çok moda olacak (M. Söğüt). Ya bu elb…

(toplum bilim)  Bir örgüt ya da topluluk içindeki farklı görüş ve yaklaşımların ideolojik düzeyde bir kimlik kazanması sonucu ortaya çıkan gruplardan her biri: Sonra bir anlaşma yapıldı ve meclis kuruldu, içinde…

Frak, arkadan belden yırtmaçlı, arkadan dize kadar uzanan uzun etekli, siyah, resmi erkek ceketi ve takımıdır. Genellikle devlet büyüklerinin resmi davetlerinde ve balolarda giyilir. Frak, Avrupalının, giyi…

Fötr şapka modelleri Fötr, şapka, çanta, çiçek ve bir takım süs eşyasının yapımında kullanılan ince yumuşak keçedir. Bu keçeden yapılmış (şapka vb.): Halk, fötr yerine kasketi yeğlemişti. Özellikle namazı…

Taşı düşüp foyası ortaya çıkmış bir yüzük Foya, parıltısını artırmak için elmas gibi değerli taşlarının altlarına konan ışık yansıtıcı ince maden yaprağıdır: Mücevherlerde elmas, yakut gibi değerli taşların altı…

Turp bitkisinin kırmızı ışıktan kaçıp mavi ışığa yönelmesi Bir organizmanın ışıktan etkilenerek hareket etmesi; ışığa yönelme (pozitif fototaksi); ışıktan kaçma (negatif fototaksi). Bitkilerin ihtiyaç duydu…

Fotosentez Fotosentez , botanik ve biyoloji bilimlerinde, yeşil bitkilerin, alglerin ve bazı bakterilerin, güneş ışığının enerjisini kullanarak besin üretmesini sağlayan temel yaşamsal süreçtir. Klorofil t…

Fotosel Fotosel, fizik ve elektronik alanında, fotoelektrik ilkeye dayalı olarak çalışan ve üzerine düşen ışığın şiddetine bağlı biçimde elektriksel bir tepki üreten algılayıcı aygıttır. Işık enerjisini doğruda…

Fotodirençler ışık sensörü olarak kullanılabilmektedir. Foto direnç (fizik) , elektronikte, ışık şiddeti arttıkça direnci azalan ve dolayısıyla üzerinden geçen akımı artıran, genellikle kadmiyum sülfür (CdS…

Fotoroman Fotoroman, süreklilik duygusu veren art arda fotoğraflardan ve bunları tamamlayan kısa metinlerden oluşan hikaye veya romandır. Daha televizyonun esamesinin okunmadığı, radyonun kendi popüler yıld…

Foton Foton, elektromanyetik ışınımın enerjisini taşıyan temel kuantum olarak tanımlanan parçacıktır. Enerjisi, ışının frekansı ile Planck sabiti (h) çarpımına eşittir ve kütlesiz olduğu için ışık hızıyla…

Atmosferde oksijenin fotoliz ile ozona dönüşmesi Fotoliz, ışık veya mor ötesi ışınların etkisiyle bir bileşiğin bozunması, yani moleküllerin parçalanması veya ayrışması sürecidir. Işıl bozunma olarak da bilin…

Fotoğraf yöntemiyle hazırlanmış plaka ya da klişelerin kullanıldığı taşbasması tekniği. Bu teknikle basılmış resim. Elektronikte, yarı iletkenlerin, ince film devrelerin ve basılı devrelerin yapılında kullanıl…

Çeşitli güneş ışığı seviyelerinde rengi değişik tonlarla koyulaşan fotokromik gözlük camı Fotokromizm, bazı boya ve kimyasal bileşiklerin üzerine farklı dalga boylarında ışık düştüğünde renk değiştirme öz…

Fotokopi makinesi Yazılı ya da basılı bir sayfanın, bir çizimin vb. değişik kimyasal ve fiziksel işlemlerle kısa sürede çıkarılan kopyası. Böyle kopya çıkarma işlemi: Fotokopi çekmek. Fotokopi kağıdı …

Fotoiletkenlik Fotoiletkenlik, selenyum gibi bazı yarı iletken maddelerde, görünür ışık ya da elektromanyetik ışınım altında iletkenliğinin artması olayıdır. Normalde yarı iletkenlerde atomlarına sıkı sıkıy…

Fotogravür , baskı sanatlarında kullanılan, basılacak desenlerin baskı klişelerinin fotoğraf tekniğiyle metal levha veya silindirlere oyularak hazırlanması yöntemidir. Bu teknik, özellikle yüksek çözünürlüklü ve…

Havadan fotogrametri Nesnelerin fotoğraflarından kesit, kroki ve taslaklarının çıkarılması işlemi: Fotogrametri resimler yardımıyla güvenilir ölçüler ve bilgiler elde etme bilimi ve sanatıdır. Başka bir de…

Fotoelektrik olay (etki) Işık ışınımlarının etkisiyle oluşan (elektrik olayları), ışıl elektrik. Fotoelektrik akım : (fizik) Fotoelektrik olay sonucunda yayılan elektronların uygun bir devrede oluşturdu…

Dinozor fosili (yerbilim) Geçmiş çağlarda toprak katmanlarına gömülerek kalmış hayvan, bitki kırıntısı ya da izi, taşıl. Fosil, havayla teması aniden kesildiği için korunabilmiş canlı kalıntılarıdır. Kabu…

Denizcilikte demir (çapa) atılması için verilen komut: "Fonda" tabiri de gemi demirini deniz dibine atmak için kullanılan bir tabir olup günümüzde kullanılmaktadır. Bu demir atmak işlemi esnasında kapt…

Fosforik asit (kimya) , fosfor, hidrojen ve oksijenden oluşan, formülü H 3 PO 4 olan, üç değerlikli (triprotik) bir mineral asittir. Saf hâlde renksiz, kristal yapılıdır; suda her oranda çözünebilir ve çözündüğü…