Övünce, onurlanma, övünme, iftihar etme: Fatihler, Selimler, Türkün birer mefharet ve şeref destanlarıdır (M. E. Bozkurt). Peygamberimize (s.a.v.) beslediği samimi sevgi, sadakat ve hizmette en önlerde yer alan O…
Bağışlayıcı, hoşgörülü anlamlarında Yüce Allah (c.c.)'ın sıfatlarından: "Yedi kat gök, dünya ve onların içinde olan herkes Allah'ı takdis ve tenzih eder. Hatta hiçbir şey yoktur ki O'na hamd ile …
Gaza (Arapça) , Allah (c.c.) uğruna yapılan savaş, kutsal savaş demektir. Gazanız mübarek olsun : Eskiden Padişahın sefere çıkmadan önce orduya hitaben söylediği "Allah şaşırtmasın, Allah muvaffak olmamı…
Yatılı okul veya yatılı eğitim alan öğrenci: Dr. Abdullah Cevdet, kendisine Quartier Latin'de vakit geçirmemesini, leyli olarak bir okula girmesini tavsiye eder. (Y. Kemal) Geceye özgü: Ona, Hz. Muhammed…
Mevlit kandili Peygamber Efendimiz Hz. Muhammed (s.a.v.)'in doğduğu gece olup kamer aylarından rebiyülevvelin on ikisine rastlar. Peygamber Efendimiz Hz. Muhammed (s.a.v.)'in doğumundan ölümüne ka…
Şeriat, Arapça kökenli bir sözcük olup; "yol, mezhep, metot, adet, insanı bir ırmağa, su içilecek bir kaynağa ulaştıran yol" anlamına gelir. İslam dinindeki terimsel anlamı ise "ilahi emir ve y…
Kutsal Emanetlerden Efendimizin hiç can almamış olan kılıçları Güçlü bir ilahi saygı ve sevgi uyandıran, aynı hissiyata sahip olamayan kişilerce de mutlaka saygı duyulması gereken değerler ve değerli şeyle…
Efendimize naat Peygamber Efendimiz Hz. Muhammed (s.a.v.)'in niteliklerini övmek ve O'ndan şefaat dilemek için yazılan kaside: Şairler en çok, naat yazdıkları zaman mutlu olmuşlar, naat yazınca O'na…
Yüce Allah'ın İlahlık, Rablık sıfatıdır: Allah'ın bilinmesi; mevcudiyetinin ve uluhiyetinin tanınması demektir ve imanı gerektirir. Bu nedenle de iman; Allah'ın varlığını ve uluhiyetini bilmek, tanıma…
Mescidi Nebevi Efendimizin İstiharathaneleri Nebevi, Efendimiz Hz. Muhammed sallallahü aleyhi ve selleme değin, onunla ilgili demektir. Peygamberlik, peygamberle ilgili. İslam hukukunda Efendimiz Hz. Mu…
Hırka-i Şerif (Saadet) Hırka-i Saadet (Hırka-i Şerif) , Efendimizin (s.a.v.)'in Topkapı Sarayında gümüş sandık içinde saklanan hırkasıdır. Osmanlılarda halifeliğin alameti sayılır. Hırka-i Saadet Dair…
Hz. Hızır aleyhisselam (tasviri) (halk dilinde) Peygamber ya da İlahi gizleri bilen büyük bir ermiş olan, zor durumda, başı dertte olanların yardımına koşan, ak sakallı, kır atlı, ölümsüz zat. (edebiyat)…
Maazallah "Allah (c.c.) korusun", "Allah esirgesin" anlamında kullanılır: En basiti; Şer'an saygı göstermek vacip olan şeylere hakaret ve saygısızlık, küfrü gerektiren sözler ve ameller, m…
Lahavle, " Lahavle ve la kuvvete illa billahil aliyyül azim " biçiminde söylenen "Allah (c.c.)'tan başka hiç kimsede (gerçek) güç ve takat yoktur." anlamlı cümlenin kısaltılmışıdır. La …
Efendimizin Kılıcı Peygamber Efendimiz Hz. Muhammed Sallallahü Aleyhivessellem'in kılıcı İstanbul Topkapı Sarayı Kutsal Emanetler bölümünde saklanmaktadır. Kılıç boyu 99 cm'dir. Sadece bıçağı orijin… 2 soru/yorum
Hz. Pir Şeyh Şaban-ı Veli (Kastamonu) Bir tarikatın kurucusu: Halvetiyye tarikatının Şabaniyye kolunun kurucusu olan Hazreti Pir Şeyh Şaban-ı Veli 1481 yılı berat kandili gecesinde Kastamonu'da dünyay…
Miraç, Peygamber Efendimiz (s.a.v)'in göğe yükselerek Yüce Allah (c.c.)'ın huzuruna kabul edilmesi olayıdır. Miraç hadisesi iki safha da meydana gelmiştir. Efendimizin bir gece Mescid-i Haram'dan Mesc…
Kur'an-ı Kerim Kur'an-ı Kerim, alemlerin Rabbi olan Allah'ın kelamıdır. O'nun yüce muradını beyan eder. O'nu tanıtır, O'na sevk eder. O'nu sevdirir, O'nu zikrettirir. O, bir …
Şeyh Şaban-i Veli Türbesi (Kastamonu) Bir tarikatın en yüksek aşamasına ulaşan, tarikatı yöneten, Allah'a ulaşma yolunda isteklilere rehberlik etmek ve onları irşad etmek ehliyet ve liyakatine sahip bu…
Efendimize Salat ve Salavat Namazlar, salâtlar. "Allah'ım, (Efendimiz) Hz. Muhammed'e ve O'nun soyundan gelenlere salât eyle, onların şeref ve kadrini yücelt" anlamına gelen "Al…
Mutlu mesut yaşama, mutluluk, bahtiyarlık: Yine anlıyorum ki kadınlar olmasa, aşk olmasaydı aile, saadet olmadığı gibi milliyetler de olmayacak, biz insanlar dünyada sefil, ihtirassız, şanssız, rekabetsiz, miskin…
Uğurlu, mübarek, iyilik getiren: Kutlu kelimesinin kökü olan "kut" sözcüğü ise uğur, baht, talih, mutluluk, saadet, ilahi feyiz, ilahi lütuf, ilahi bir kaynaktan gelen rahmet ve bereket anlamlarına geli…
Vahiy Vahiy, Yüce Allah'ın dilediği hükümleri ve gerçekleri peygamberlerine bildirmesi olayıdır. Vahiy kelimesi lügatte "gizlice konuşmak", "gizli kalbe bildirmek" ve "gizli söz…
Allah'ın buyruklarını yerine getirme, Allah (c.c.)'a gösterilen saygı davranışı, tapınma, tapınış: Namaz bir ibadettir. İbadet etmek : Allah'ın buyruklarını yerine getirmek, Allah'a kulluk etme…
Allah ile ilgili deyimler ve anlamları Allah İçinde Allahü Teâlâ'nın adı geçen deyimler, açıklamaları ve örnek cümleler: ( atasözlerine geç ) Allah! (Allah'ım!) : Şaşkınlık, hayranlık belirtir:… 6 soru/yorum
Peygamber Efendimiz Hz. Muhammed (sav)'in tasviri resimleri Peygamber Efendimiz Hz. Muhammed (s.a.v.)'in Şecereleri Peygamber Efendimiz aleyhisselatu vesselam, Hz. İbrahim'in büyük oğlu H… 6 soru/yorum
İslam'da bir kavram olan ve Kur'an'da geçen Allah'ın 99 adından biridir. Halim, acele etmeyen, günahkarların cezasını vermeye güç yetirdiği halde bunu acele yapmayıp, onlara yumuşak davranarak ce…
Mushaf (Arapça) Kur'an-ı Kerimin bir başka adıdır. Yemame Harbinde birçok Kurra (hafız) şehit olunca, hilafet Kur'an'ın bir araya toplanmasına gerek duydu. Hz. Ömer Efendimizin teklif ve tavsiyesi …
Halife Hz. Ömer Peygamber Efendimiz Hz. Muhammed (s.a.v.)'in vekili ve Müslümanların din başkanı: Efendimizin vekili olarak görev yapan dört büyük halife sırasıyla Hz. Ebubekir, Hz. Ömer, Hz. Osman ve …
Şeyh Şaban-ı Veli Hazretlerinin Külliyesindeki Cami içinde bulunan halvethanelerden biri (Kastamonu) (Arapça) Tenhaya çekilme, yalnız yaşama, halktan ve kalabalıktan kaçma. Tenha ve kapalı yer. Hamamlar…
Sultanahmet Camii Müslümanların ibadet etmek için toplandıkları, en gelişmiş durumunda büyük bir dış avlunun ortasında yer alan şadırvanlı iç avlu ve kubbeli asıl yapı olmak üzere iki bölümden oluşan minar…
Hat Sanatı - Allah yazısı (c.c.) Çizgi. Güzel yazı, kaligrafi: Hat sanatı. Yol, geçek: Demiryolu hattı. Sınır: Savunma hattı. İletişim, taşıma vb. sistemlerde bağlantıyı sağlayan yol: Telefon hattı. Y…
Sıkarak bağlama. (tasavvuf) Ahilikte ve kimi tarikatlarda tekke şeyhinin kuruma gireceklere kemer bağlaması ve bu nedenle yapılan tören. Şeti Cebrail (a.s.)'in Efendimiz Hz. Muhammed (s.a.v.)'e, sonral…
Kabe Kâbe , İslam dininin en kutsal yapılarından biri olup, Suudi Arabistan'nın Mekke kentindeki Mescid-i Haram 'ın merkezinde yer alır. Müslümanlar günlük ibadetleri sırasında namazlarını kıble o…
Gaffar, Allah (c.c.)'ın sıfatlarından. Bağışlaması çok olan, affedici demektir: Allah'ım bana verdiğin bütün mal-mülk ve nimetlerin, şükrünü hakkıyla yerine getirmeyip, bütün mülkün sahipliğini kendimde b…
Liva-i Saadet Sancak, bayrak: "Liva-i Osmani: Osmanlı sancağı, Liva-i zafer: Zafer bayrağı." (tarih) Osmanlı Devletinde vilayet (il) ile kaza (ilçe) arasındaki idari bölüm, sancak: Bu uygulamay…
Bismillahirrahmanirrahim (Besmele) "Rahman ve rahim olan Allah'ın adıyla" anlamına gelen ve dinimizde bir işe başlarken söylenen Arapça "Bismillahirrahmanirrahim" sözünün adı. Besme…
Ümmet-i Muhammed Bir peygambere zamanında inanıp onun yolunu benimseyen, Allah'a iman çağrısını kabul eden ve o peygambere tabi olan kimselerin oluşturduğu topluluk: Günümüzde son peygamber, Efendimiz Hz. Mu…
Kutlu Doğum Haftası için hazırlanmış bir çelenk Halka biçiminde çiçek ya da yapraklı dal demeti. Eskiden kadınların başlarına taktıkları mücevher ya da maden sorguç. Kuşun kanadındaki iri tüyler. Balede…
Namaz. Peygamber Efendimiz Hz. Muhammed (s.a.v.)'e saygı belirtmek için okunan dua. Allahümme salli ala Muhammed ve ala âli Muhammed , aleyhisselam veya aleyhissalatü vesselam yahut sallallahü aleyhi v…
Hafazanallah kelimesinin "Allah (c.c.) bizi korusun" anlamı olup kötü bir olasılıktan söz edilirken kullanılan dilek sözüdür: Talebenin inadı yüzünden hafazanallah bir mesele çıkacak diye ödüm kopuyordu…
Peygamber Efendimizin Ehlibeyti Peygamber Efendimiz (sav)'in Kendisi, kızı Hz. Fatıma, damadı Hz. Ali ve torunları Hz. İmam Hasan ve Hz. İmam Hüseyin'den oluşan (beş kişilik) ailesine verilen isimd…
İslamî kısaltmalar, İslam diniyle ilgili terimlerin veya ifadelerin kısa ve genellikle harfle ifade edilen formudur. İslamî kısaltmalar, İslamî metinlerde, konuşmalarda veya yazışmalarda sıkça kullanılır ve belir…
Namaz Müslümanların günde beş kez yapmaları dinin beş koşulundan biri olan ve sure ve dua okuyarak kıyam (ayakta durma), rüku (öne eğilme), sücut (secde), kuud (oturma) denilen beden durumlarını kuralınca t…
Hayır kapılarını açar Bismillah Bismillah , Arapça kökenli bir ifade olup " Allah'ın adıyla " anlamına gelir ve İslam kültüründe bir işe başlarken söylenen temel bir dini ifade ve duadır. Bu s… 2 soru/yorum
Peygamber Efendimiz Hazreti Muhammed (s.a.v.)'in kural değeri taşıyan sözlerinden her bir tanesi: Hadisler olmasaydı, İslamiyet'i tam manasıyla öğrenemezdik. Allah'ın buyruklarını yeterince anlayamaz… 1 soru/yorum
Maşaallah Halk arasında genellikle nazar değmemesi dileği taşıyan Maşallah kelimesinin doğru yazılışı ve okunuşu Maşaallah şeklindedir. Maşaallah kelimesi üç bölümden oluşmaktadır: "şey" anlamı…
Hu Allah hat yazısı Hu, Arapça "O" anlamına gelen ve tarikatlarda kullanılan bir ifadedir. Sufi literatürde sıklıkla Allahü Teala'yı kastetmek için kullanılır. Hu, lahut mertebesi içinde tüm …
Hicret (tasviri resim) Peygamber Efendimiz Hz. Muhammed (s.a.v.)'in Mekke'den Medine'ye göç etmesi olup İslam takviminin de (Hicri takvimin) tarih başlangıcı sayılmıştır: Efendimizin Hicreti, …
Sevgi duygusuyla Türk askerine, özellikle er rütbesindeki askerine verilen ad. Mehmetçik, Osmanlı ve Türkiye'de askerin halk dilindeki ve gönlündeki genel adı: "Allah Allah" nidalarıyla, eller…
Şanı ve şerefi çok yüce olan, çok büyük, çok ulu: Mecd kökünden türeyen kelime, bir şeyde nihayete ulaşma (örneğin övgü sıfatlarında en yukarda olma) anlamındadır. (H. Bayancuk) Yüce Allah'ın isimlerinden (…
İki kutsal şehir olan Mekke ve Medine: İslam da ibadet aylarında can ve mal güvenliği nedeniyle gayrimüslimlere yasaklanırdı. Haremeyn, Mekke ve Medine şehirleri Haremeyn evkafı : Osmanlılarda Mekke ve M…
Allah yazılı levha - Ayasofya Camii Bir yere asılmak için yazılmış, yazılı tahta. Safiha, tabela eş anlamları. (teknik) Genellikle bir parmaktan daha ince kalınlıkta, sıcak haddelenmiş, geniş ve uzun met…
Mangır (Fatih Sultan Mehmet - Konya) Eskiden iki buçuk para değerinde bakırdan yapılmış sikke. (mecazi) Para: Safer oğlum, al şu mangırı, bu senin sermayen olsun! Nargile lülesine konulmak için kömür t…
Tadı hoş ve güzel olan, lezzetli: Afiyetle yenilen güzel ve leziz yemekler üstüne bol şerbetli tatlılar geldi. (örnek cümle) Hoş, güzel, zevkli, latif: Efendimizin (s.a.v.) en nurani, leziz, kutsi kelimelerini …
Nabız Atardamarlara ve özellikle bilektekine parmakla basıldığında duyulan, kan basıncından ileri gelen ve kalbin atışını gösteren kımıldama: Nabzı dakikada 80 atıyor. Ruhsal durum, düşünce, eğilim. Na…
Öfke ile ilgili deyimler ve anlamları Öfkeden kudurmak İçinde "öfke ve sinir" kelimeleri geçen ya da o anlamda kullanılan deyimler ve açıklamaları: ( atasözlerine geç ) Öfke yüzü göstermek : … 6 soru/yorum
İlerde geri verilmek veya geri alınmak için alınan ya da verilen şey: Ödünç verilen şey hatırlanır, ödünç alınan şey unutulur. (Japon Atasözü) Ödünç ile ilgili deyimler ve anlamları İçinde veya anlamında &quo…
Ay yıldızlı ödül Bir işe, bir başarıya karşılık olarak verilen armağan. Hasmını (rakibini) yenen pehlivana verilen para, koç, inek, at vb. değerli eşya. Bir yarışmada ya da sınavda kazanana verilmek üzer…
Objektif Bireyin kişisel görüşünden bağımsız olan: Objektif doğruyu bulma işini, kendi önermelerini geçerli kılma ve kabul ettirme sanatından ayırmak gerekir. Gerçeğe varmak amacıyla, taraf tutmadan incel…
Uzakdoğu'da bazı ağaçların kabuklarını çizerek toplanan, esmer kırmızı renkte bir süt olup genellikle ahşap eşyaların süslemesinde cila olarak kullanılır. Bu cilanın özel yöntemlerle kullanılmasından oluşan…
Küçük suç, uygunsuz iş, yakışıksız davranış, kusur: Kabahat bende ki, senin gibi sersemle yola çıktım (C. Kudret). Sizin hiç birinizde kabahat yoktur. Kendime atfi kabahat etmek isterim. (hukuk) Hafif hapis, p…
Jako papağanı Jako (zooloji) , papağangiller ( Psittacidae ) familyasına bağlı, bilimsel adı Psittacus erithacus olan, Afrika’nın ekvator kuşağında yayılış gösteren iri yapılı bir papağan türüdür. Külrengi…
Günümüzde bey unvanından farklı olarak özel adlardan sonra kullanılan ikinci derecede bir unvan: "Yeni ev, Rüstem Efendi'ye kiraya verildi." Eskiden "bay" anlamına ve adlardan sonra geti…
Ecel Ecel, yaşamın sonunda kaçınılmaz olarak gerçekleşen, alında yazılı olduğuna inanılan ölüm zamanı anlamına gelir. Dinimiz İslam'a göre ecel, ilahi bir planın parçasıdır ve zamanı geldiğinde hiçbir ş…
Daire Bütün noktaları, merkez adı verilen sabit bir noktadan eşit uzaklıkta bulunan eğrinin sınırladığı düzlem. Büyük bir yapının ayrıldığı bölümlerinden her biri: Bir apartmanın her bir aile için ayrılmı…
Bir düşünce, görüntü vb.nin insan belleğinde halihazırda var olan başka bir düşünceyi tetiklemesi veya görüntüyü hatırlatması: Gördükleri kırmızı sıvı, aslında gerçek kan olmasa bile, beyinleri bu sıvıyı kan ola…
Bitkide ve insanda abraş Alaca, benekli. Yüzü, bedeni alaca benekli, lekeli (hayvan ya da insan). Klorofil azlığı yüzünden açık renkte lekeleri olan (bitki yaprağı). Halıda alacalılık, renk bozukluğu, d…