Allahü Teala'nın tüm kullarına verdiği nimet: Nice canlılar var ki, hayatları için gerekli olan rızkı yanlarında taşıyamaz. Onların da sizin de rızkınızı veren Allah’tır. O, her şeyi hakkıyla işiten, her şey…

Üzüm sirkesi Salatalara ve çeşitli yemeklere ekşilik vermek amacıyla kullanılan, üzüm, elma gibi meyve sularının doğal yollarla ekşimesi sonucu oluşan sıvıdır. Keskin tadı ve kokusuyla iştah açıcı özellik taşır.…

Yer değiştirme durumunda bulunmak, yürümek, dolaşmak: Onu odada aşağı yukarı gezer buldum. (A. Rasim) Hava almak, eğlenmek, hoş vakit geçirmek gibi bir amaçla bir yere gitmek: Geçen yaz bütün Akdeniz kıyısını g…

Bereket Allah'tan gelen bir lütuf olarak yiyecek, para vb. bitebilen ya da az olan şeylerin alışılandan veya beklenilenden daha uzun süre gitmesi: Allah bereket verdi mi bir şey bitmez. Peygamber Efendimiz a…

Başka bir yere varmak üzere bulunduğu yerden ayrılmak: Yarın öbür gün onlar da tutturacaklar İstanbul'a gitmek isteriz diye (N. Cumalı). Kardeşi Almanya'ya gitti. İşe gidiyorum. Çıkmak, ulaşmak, varmak:…

Cesurun bakışı korkağın kılıcından keskindir Güç ya da tehlikeli bir işe girişirken kişinin kendinde bulduğu güven, cesurluk, yüreklilik, korkusuzluk: Osman Paşa'nın cesareti sayesinde bozgun önlenmişti. İki…

Kurnaz Başkalarını kandırmasını ve işini yürütmesini bilen, şu ya da bu biçimde amacına erişmesini beceren: Kurnazdır, şeytanî bir zekâsı vardır. Kimi neyle nasıl kandıracağını, kime yumuşak, kime sert davranacağ…

Aklı başa yaş getirir Bir kimsenin belli bir sürede veya hayat boyu edindiği bilgilerin tamamı, deneyim: Yaşamak tecrübe kazanmaktır, yaşadığımız her olay, hayatı daha iyi tanımamızı ve olaylar karşısında daha b…

Nankörlük Kendisine yapılan iyiliğin değerini bilmeyen, iyilik gördüğü kimseye hainlik yapan, aldığı yardımı inkâr eden; iyilikbilmez, ekmeği dizinde, tuz ekmek düşmanı: Ama insanoğlu nankördü. Nimete şükrü azdı.…

Hırs Bir şeyi elde etmek için duyulan, önüne geçilemez, aşırı ve sonu gelmeyen istek: Para, refah, fazla kazanmak hırsı hepimiz gibi onu da değiştirdi. (A. H. Tanpınar) Öfke, kızgınlık: Böyle şeyleri görünce hı…

Açgözlülük Yiyeceğe içeceğe, mala mülke doymak bilmeyen, azla yetinmeyen, gözü doymaz, tamahkâr, haris: Açgözlüyü minnettar edemezsin, doymaz ki. (Cenap Şahabettin) Açgözlülük : Açgözlü olma durumu ya da açgöz…

Adalet Belli bir toplumsal örgütlenmede herkesin yasalarla tanınmış hakkını vermek, bu hakka ilişmemek ilkesi ya da eylemi, tüze. Tüzeyi uygulayan, yerine getiren devlet örgütleri: Suçlular adaletin pençesinden…

Saygı Yaşlılığı, kutsallığı, değeri, üstünlüğü, yararlığı gibi nedenlerle bir kimseye karşı özenli, ölçülü ve dikkatli davranmaya sebep olan çekinmeyle karışık sevgi duygusu, hürmet, ihtiram: Dostluklar ancak se…

Sekiz ile ilgili deyimler ve anlamları Sekiz İçinde "sekiz" kelimesi (sekiz sayısı) geçen deyimler, açıklamaları ve örnek cümleler: Adı çıkmış dokuza, inmez sekize : Birinin bir kez ismi çıktıktan s…

Başarı Başarı, kişinin üstlendiği bir işi amaçlanan şekilde sonuçlandırması, belirlenen hedeflere ulaşması ve karşılaşılan güçlüklerin üstesinden gelmesi anlamına gelir. Çoğu zaman gayret, azim, bilgi ve yetenekl…

Eğitim ile ilgili deyimler ve anlamları Eğitim İçinde "eğitim" kelimesi geçen ya da o anlamda kullanılan deyimler, açıklamaları ve örnek cümleler: Ders almak : Bir konu üzerinde bir öğrenci yetkili …

Yardımlaşma ve dayanışma ile ilgili deyimler ve anlamları Yardımlaşma ve dayanışma İçinde ya da anlamında "yardımlaşma ve dayanışma" kelimeleri geçen deyimler, açıklamaları ve örnek cümleler: Yardım…

Temizlik ile ilgili deyimler ve anlamları Temizlik ruhun gıdasıdır İçinde "temiz" kelimesi geçen deyimler, açıklamaları ve örnek cümleler: Temiz giyinmek : Giyimine dikkat edip itinalı giyinmek: Müs…

Birlik beraberlik ile ilgili deyimler ve anlamları Birlik beraberlik İçinde veya anlamında "birlik, beraberlik" kelimeleri geçen deyimler, açıklamaları ve örnek cümleler: Ağız birliği etmek : Herha…

Hırsız Başkasının malını, parasını çalan kimse, uğru: Mahallede bir eve hırsız girmiş, değerli eşyaları çalmıştı. Ev sahibi uyanmış, yakalanacağını anlayan hırsız kaçmıştı. (M. Uçar) Oltadaki asıl iğnenin yanın…

Gümüş kolye Gümüş, simgesi Ag, atom numarası 47, atom ağırlığı 107,87 özgül ağırlığı 10,5 olan, 960 °C de eriyen, parlak, sünek, beyazımsı-gri renkte, paslanmayan, kolay işlenebilen değerli bir metal elementtir. …

Yılan Yılan, pullular takımının yılanlar alt takımına ait, uzun ve bacaksız gövdeleriyle tanınan, sürüngen sınıfına dahil omurgalı hayvan türüdür. Zehirli ve zehirsiz birçok çeşidi bulunan yılanlar, dünyanın far…

Şehirler ile ilgili deyimler ve anlamları İçinde il, ilçe, şehir veya ülke adları geçen deyimler, açıklamaları ve örnek cümleler: Acem kılıcı gibi : (Acem kılıçlarının iki yüzünün de kesmesine atıfla) İkiyüzl…

alem: Alem (2) (Babüssaade, Topkapı Sarayı) Bayrak, sancak: Dünyada iyi nam ile anılalım. Ahirette Peygamberimizin alemi dibinde toplanalım... (Ö. Seyfettin) Minare, kubbe, sancak direği gibi yüksek şeyleri…

Barışın simgelerinden beyaz güvercin ve zeytin dalı Savaştan, kavgadan ya da dargınlıktan sonra tarafların uzlaşması, sulh: Barış, savaşın değillenmesi, hiçlenmesi halidir... Savaş da, barış halinin bozulması, k…

Bugünden sonra gelecek ilk gün: Bugün git, yarın gel. Gelecek, ilerideki zaman: Yarınından endişe etmek. (zarf) Bugünden sonra gelecek ilk günde: Ne tez geldin! Çok yaşa... Biz seni yarın bekliyorduk. (K. Tah…

Hakkını aramak veya korumak için mahkemeye başvurma: Birine dava açmak. Kiracısını dava etmek. Tazminat davası. Mahkemede iki taraf arasındaki anlaşmazlığın çözümü için yapılan duruşma: Yarın dava var. Anlaşmaz…

Cimri Parasına, malına tutku derecesinde düşkün olan, türlü sıkıntılara katlanarak para biriktiren, elindeki parayı harcamaya kıyamayan, eli sıkı, pinti, hasis, nekes: Cimri, dünyada kendi nefsine cömert davranma…

Kullanılması ya da yapılması dince yasaklanmış olan (helal karşıtı): Evcil olanlardan deve, sığır, manda, koyun, keçi, tavuk, kaz, ördek, güvercin helaldir. Katır ile eşeğin etini yemek haramdır. (Kolektif) Doku…

Koluna kuvvet kesene bereket Çalışmak ile ilgili deyimler ve anlamları İçinde "çalışmak" kelimesi geçen veya o anlama gelen deyimler, açıklamaları ve örnek cümleler: ( atasözlerine geç ) Çalışı…

Evlilik ile ilgili atasözleri ve anlamları Dünya evine girmek İçinde veya anlamında "evlilik" içeren atasözleri ve açıklamaları: ( * yaygın bilinen ) Evlenmesi bir alaca kuş, geçinmesi bora ile kış…