Koza nedir, ne demektir? Anlamı

1. İçinde tohum ya da krizalit bulunan koruncak.
2. İpek böceğinin ördüğü ve içine kapandığı korunak: İpek kozası.
3. Kelebek tırtıllarının ipeksi bir salgıdan ördüğü ve içinde son deri değişimini geçirdiği ipek koruncak: Tırtıl kozası.

Koza (ipek kozası)

Koza, özellikle ipek böceğinin (Bombyx mori) larva döneminin sonunda salgıladığı ipliksi maddeyi (ipek lifi) çevresine sararak ördüğü ve pupa hâline geçerken içine kapanıp korunduğu yapıdır. İpek böceği kozası, tek parça hâlinde uzun bir liften oluşur; lifin ana maddesi fibroin, onu birbirine yapıştıran kısmı ise serisin adlı doğal bir proteindir.

Koza, böceği dış etkenlere karşı koruyan bir "kalkan" görevi görür ve içeride dönüşüm tamamlanana kadar pupa güvenli şekilde gelişimini sürdürür. İpek üretiminde en çok bilinen koza türü ipek böceği kozasıdır; koza sıcak suyla işlem gördüğünde serisin yumuşar ve lifler çözülerek ipek ipliği elde edilebilir.