Vatoz nedir? Vatoz Balığı

Güncellenme: 27 Ocak 2026 Soru/Yorum: 0
Deniz dibinde koyu renkli bir vatoz
Vatoz

Vatoz, Rajiformes takımına özgü balıkların ortak adıdır ve köpekbalıklarıyla birlikte kıkırdaklı balıklar (Chondrichthyes) sınıfında yer alır. Vatozların en belirgin ayırt edici özellikleri arasında iyice yassılaşmış gövdeleri, kelebek kanadını andıran geniş ve büyük göğüs yüzgeçleri ile çok uzun ve ince kuyrukları bulunur. Gövde yapısı, deniz tabanında yaşamaya uyumlu olacak biçimde gelişmiştir; gözler gövdenin üst kısmında yer alırken, ağız ve solungaç açıklıkları alt yüzeyde bulunur. Bu yerleşim, vatozun dipteyken hem çevreyi gözlemlemesini hem de kumla kaplıyken rahatça solunum yapabilmesini sağlar. Yüzgeçlerin başla kaynaşmış olması, vatozlara su içinde süzülüyormuş izlenimi veren karakteristik hareketlerini kazandırır.

Vatozlar genellikle deniz tabanında yaşayan solucanlar, istiridye, karides ve çeşitli kabuklularla beslenir; bazı türler küçük balıkları avlamak için kuma gömülerek pusu kurar ya da renkleri sayesinde zeminle bütünleşerek gizlenir. Dip yaşamına uyum sağlamış bu türlerin yanı sıra, açık suda yüzen ve karşılarına çıkan balıklar ile planktonları geniş ağızlarıyla içine alan vatozlar da bulunur. Uzun kuyruk, esas olarak savunma amacıyla kullanılır; bazı vatoz türlerinde kuyruk üzerinde sert, çok keskin ve zehirli bir diken yer alır. Bu diken, tehdit altında kalmadıkça kullanılmaz; ancak temas hâlinde ciddi yaralanmalara yol açabilir. Yassı vücut yapısı, dipte gizlenme davranışı ve zehirli kuyruk dikeni, vatozları diğer kıkırdaklı balıklardan ayıran temel biyolojik özellikler arasında kabul edilir.