|
| Isıl Pil (TÜBİTAK) |
Isıl pil (fizik), birbirine seri olarak bağlanmış çok sayıda ısıl çiftlerden oluşan ve sıcaklık farkını elektriksel bir gerilime dönüştürerek kolay ölçülebilir bir elektromotor kuvvet meydana getiren, duyarlığı artırılmış bir ısıl çift düzenidir. Bu yapı, tek bir ısıl çifte göre daha yüksek gerilim üretir; çünkü seri bağlantı sayesinde her bir ısıl çiftin ürettiği küçük gerilimler toplanır. Isıl pilin çalışma temeli, iki farklı iletkenin birleşim noktaları arasında sıcaklık farkı olduğunda gerilim oluşmasına dayanan Seebeck etkisiyle açıklanır. Böylece sıcak bir nokta ile soğuk bir nokta arasındaki fark büyüdükçe elde edilen gerilim de artar ve ölçüm daha hassas hâle gelir. Bu nedenle ısıl pil, özellikle küçük ısı değişimlerini algılamak ve sıcaklık ölçümünü daha duyarlı yapmak için kullanılan bir düzenek olarak değerlendirilir. Termopil sözcüğü, ısıl pil için kullanılan yaygın bir eş anlamdır ve teknik metinlerde aynı kavramı karşılar.
Isıl pil terimi ikinci anlamıyla, bir kez tetiklendikten sonra içeride başlayan kimyasal veya fiziksel reaksiyondan (ısıdan) elektrik elde edilmesini sağlayan özel bir pil türünü ifade eder. Bu tip pillerde enerji, uzun süre pasif halde tutulabilir; tetikleme ile birlikte pilin iç yapısında ısı açığa çıkar ve bu ısı, elektrokimyasal süreci etkinleştirerek kısa sürede yüksek güç üretimini mümkün kılar. Bu nedenle “ısıl pil” adı, hem ısı farkını gerilime çeviren termopil sistemleri için hem de tetikleme sonrası ısı ile çalışan enerji kaynakları için kullanılır. İkinci tür ısıl piller, hızlı devreye girme ve depolama sırasında kararlılık gibi özellikleri nedeniyle belirli teknik alanlarda tercih edilir. Özetle ısıl pil; birinci anlamda seri bağlı ısıl çiftlerle duyarlığı artırılmış bir ölçüm elemanı, ikinci anlamda ise tetiklenince oluşan ısı sayesinde elektrik üreten bir pil olarak tanımlanır.
Soru/Yorum Gönder