|
| Klarnet |
Klarnet, genellikle abanoz gibi sert ve dayanıklı ağaçlardan yapılan, silindirik gövdeli, tek kamışlı bir üflemeli çalgıdır; günümüzde ebonit (sert kauçuk) ve metalden üretilmiş türleri de bulunur. Ses, ağızlıktaki kamışın titreşmesiyle oluşur ve gövde boyunca ilerleyerek karakteristik tınıyı meydana getirir. Klarnetin gövdesi ağızlık, üst parça, alt parça ve kalaktan oluşur; bu bölümlerin ölçüleri ve uyumu, ses rengi ile akort üzerinde doğrudan etkilidir. Geniş ses alanı sayesinde yumuşak, koyu ve sıcak tonlardan parlak ve keskin seslere kadar uzanan zengin bir ifade imkânı sunar.
Klarnetin üzerinde, açılıp kapanabilen çok sayıda ses deliği bulunur ve bu delikler metalden yapılmış perdeler (tuşlar) aracılığıyla kontrol edilir. Parmaklarla doğrudan kapatılamayan delikler, karmaşık bir mekanik perde sistemi sayesinde yaylar ve bağlantı kollarıyla açılıp kapanır. Bu sistem, çalgıcının farklı notaları temiz ve doğru biçimde elde etmesini sağlar. Deliklerin açılıp kapanması, boru içindeki hava sütununun etkin uzunluğunu değiştirerek ses yüksekliğini belirler. Klarnetin perde düzeni, özellikle kromatik seslerin rahat çalınmasına imkân tanıyacak şekilde geliştirilmiştir. En yaygın kullanılan türü Si bemol (B♭) klarnettir ve bu yapı sayesinde klarnet, orkestrada, bandolarda, cazda ve Türk müziğinde hem solo hem de eşlik çalgısı olarak önemli bir yere sahiptir.
Soru/Yorum Gönder