- Karabibergillerden, küçük, zeytinsi meyvelerinin taneleri yuvarlak, yaprakları yürek biçiminde, sıcak yerlerde yetişen, tırmanıcı bir fidan ve bunun bahar olarak kullanılan kuru ve siyah taneleri.
- Bu tanelerin öğütülmüş ve mutfakta sıklıkla kullanılan toz hali.
- (mecazi) Sevimli ve ufak tefek esmer güzeli: Karabiberim, top top şekerim. (Halk Türküsü)
|
| Karabiber (Toz, tane ve öğütülmüş hali) |
Karabiber, karabibergiller familyasına ait, bilimsel adı Piper nigrum olan, tropikal iklimlerde yetişen, odunsu gövdeli ve tırmanıcı bir bitkidir. Ana vatanı Hindistan'ın Malabar kıyıları kabul edilmekle birlikte günümüzde Vietnam, Brezilya, Endonezya, Sri Lanka ve Hindistan başta olmak üzere birçok sıcak ve nemli bölgede tarımı yapılmaktadır. Bitkinin yaprakları yürek biçiminde, parlak yeşil renkte olup gövdesi destek bulduğu ağaçlara veya sırıklara tutunarak metrelerce uzayabilir. Salkım hâlinde gelişen küçük, zeytinsi meyveleri, olgunlaşmadan toplanıp kurutulduğunda buruşuk yüzeyli, sert ve koyu renkli tanelere dönüşür. Baharat olarak kullanılan bu kuru ve siyah taneler, kendine özgü keskin aroma ve yakıcı lezzetini büyük ölçüde içerdiği piperin adlı doğal bileşikten alır. Karabiber yalnızca siyah renkte tüketilmez; aynı bitkinin farklı olgunluk dönemlerinde hasat edilmesi ve farklı işleme yöntemleri uygulanmasıyla yeşil, beyaz ve kırmızı biber çeşitleri de elde edilir. Meyvelerinin kurutulma ve işlenme biçimi, baharatın rengi, aroması ve kullanım özellikleri üzerinde doğrudan etkilidir.
Karabiber, dünyanın en yaygın kullanılan baharatlarından biri olup et, tavuk, balık, sebze yemekleri, çorbalar, soslar, turşular ve çeşitli işlenmiş gıdalarda tat ve koku verici olarak değerlendirilir. Taneler hâlinde veya öğütülmüş biçimde kullanılabilen baharat, uçucu yağlarını daha uzun süre koruması nedeniyle çoğu zaman yemek hazırlanırken taze çekilerek tercih edilir. İçerdiği piperin, uçucu yağlar ve çeşitli fenolik bileşikler sayesinde karakteristik aromasını oluştururken, sindirim salgılarının uyarılmasına katkıda bulunabileceği de bilinmektedir. Tarih boyunca yüksek ekonomik değere sahip olan karabiber, uluslararası baharat ticaretinin gelişmesinde önemli rol oynamış, eski çağlardan itibaren değerli bir ticaret ürünü olarak kıtalar arasında taşınmıştır. Uygun koşullarda yetişebilmesi için yıl boyunca sıcaklık, yüksek nem ve düzenli yağış ister; dona karşı oldukça hassastır. Hasattan sonra dikkatle kurutulan taneler uzun süre aromasını koruyabildiğinden dünya genelinde hem mutfaklarda hem de gıda sanayisinde yaygın olarak kullanılan temel baharatlar arasında yer alır.
Soru/Yorum Gönder