 |
| Elektroskop negatif yük |
Elektroskop (fizik), bir cismin elektrik yükü taşıyıp taşımadığını anlamaya yarayan, yüklü ise yükün cinsini (+ / –) ve göreli büyüklüğünü (derecesini) gözle görülebilir biçimde gösteren ölçme ve gösterme aracıdır. Temel çalışma mantığı, aynı cins yüklerin birbirini itmesi ilkesine dayanır: Yüklü bir cisim elektroskobun metal başlığına yaklaştırıldığında ya da dokundurulduğunda, elektroskobun içindeki iletken kısımlarda yükler yer değiştirir ve hareketli parçalar birbirinden uzaklaşır. Yaprakların veya ibrenin açılma miktarı, yükün şiddeti hakkında yaklaşık bir fikir verir; bu nedenle elektroskop kesin sayısal ölçüm yapan bir cihaz değil, daha çok "var-yok" ve "az-çok" etkileşimini gösteren bir aygıttır. Elektroskoplar özellikle elektrostatik deneylerde, yalıtkan-iletken ayrımını göstermede ve elektriklenme olaylarını gözlemlemede kullanılır.
 |
| Elektroskop pozitif yük |
Elektroskopların en bilinen ve en basit türlerinden biri altın yapraklı elektroskoptur; genellikle bir cam fanus içinde, üstte metal bir küre/başlık, ona bağlı iletken metal çubuk ve çubuğun ucundan sarkan çok ince altın yapraktan oluşur. Altın yaprak kullanılmasının nedeni, yaprakların son derece ince ve hafif olması sayesinde çok küçük yük değişimlerinde bile kolayca açılıp kapanabilmesidir. Elektroskop yük aldığında yaprak aynı cins yükle yüklendiği için çubukla birbirini iter ve açılır; yük azaldıkça yaprak tekrar kapanmaya başlar. Yükün cinsini anlamak için, elektroskopa önceden bilinen cins bir yük verilerek yaklaşan cismin yaprağı daha fazla açıp açmadığına bakılır: Yaprakğın açılması artarsa aynı cins, kapanmaya yönelirse zıt cins yük etkisi anlaşılır.
Soru/Yorum Gönder