|
| Metanol, metil alkol |
Metil alkol ya da yaygın adıyla metanol, kimyada en basit yapılı alkol türlerinden biridir ve kimyasal formülü CH3OH şeklindedir. Oda sıcaklığında renksiz, keskin kokulu ve kolay buharlaşabilen bir sıvıdır. Tarihsel olarak odunun havasız ortamda yüksek ısıda işlenmesi anlamına gelen odunun damıtılması yöntemiyle elde edildiği için "odun alkolü" adıyla da tanınmıştır. Günümüzde ise metanol büyük ölçüde sanayi tesislerinde karbon monoksit ve hidrojen gazlarından kimyasal sentez yoluyla üretilmektedir. Parlak olmayan mavimsi bir alevle yanar ve yüksek derecede yanıcıdır. Kolay buharlaşabilmesi ve hızlı tutuşabilmesi nedeniyle dikkatle saklanması gereken yanıcı bir maddedir. Fiziksel özellikleri bakımından etil alkole benzese de kimyasal yapısı ve biyolojik etkileri tamamen farklıdır. Metanol birçok endüstriyel alanda çözücü, antifriz maddesi, yakıt katkısı ve çeşitli kimyasal bileşiklerin üretiminde hammadde olarak kullanılır. Buna karşın insan sağlığı açısından son derece tehlikeli bir madde olduğundan, kullanımında sıkı güvenlik önlemleri gereklidir.
Metanolün en belirgin özelliği güçlü bir zehirli alkol türü olmasıdır. Vücuda alındığında karaciğerde formaldehit ve formik asit gibi çok daha zehirli maddelere dönüşür. Bu nedenle çok az miktardaki metanol dahi canlı organizma için zehirdir. Yaklaşık 10 mL metanol içilmesi insanlarda körlüğe, daha yüksek dozlar ise merkezi sinir sistemi hasarına ve hayati organ yetmezliklerine yol açabilir. Yaklaşık 100 mL metanol alınması çoğu durumda ölüme neden olur. Zehirlenme yalnızca içilmesiyle değil, solunması ya da cilt yoluyla emilmesiyle de gerçekleşebilir. Bu yüzden metanol içeren ürünlerin gıda ve içeceklerle karıştırılması kesinlikle yasaktır. Endüstride yaygın kullanılmasına karşın, tüketim amaçlı alkollerle karıştırılmaması için özel olarak renklendirilir ve uyarı işaretleriyle satılır. Bilimsel ve teknik alanlarda önemli bir kimyasal madde olmakla birlikte yanlış kullanıldığında ise son derece riskli bir kimyasal bileşiktir.
Soru/Yorum Gönder