Kaldıraç nedir, ne demektir? Anlamı

Son Düzenleme: 23 Haziran 2026 Soru/Yorum: 0
Çift taraflı kaldıraçla ağır bir yükü hafif bir yükün kaldırması
Çift taraflı kaldıraç

Kaldıraç, bir dayanma noktası üzerinde hareket ederek az bir kuvvetle ağır yükleri kaldırmaya, indirmeye veya büyük bir direnci yenmeye yarayan basit makinelere verilen addır. Çalışma prensibi, kuvvet ile yük arasındaki uzaklık ilişkisine dayanır; böylece küçük bir kuvvetten yararlanılarak daha büyük bir etki elde edilebilir. Fizik ve mekanikte en temel basit makine sistemlerinden biri kabul edilen kaldıraçlar, kuvvetin yönünü değiştirebilir veya kuvvet kazancı sağlayabilir ve günlük yaşamda çok sayıda araçta kullanılır. Başlıca üç çeşidi bulunur:

  • Birinci tür kaldıraçta dayanma noktası kuvvet ile direnç arasında yer alır; makas ve terazi buna örnektir.
  • İkinci tür kaldıraçta direnç, dayanma noktası ile kuvvet arasında bulunur; fındıkkıran ve el arabası bu gruba girer.
  • Üçüncü tür kaldıraçta ise kuvvet, dayanma noktası ile direnç arasında uygulanır; maşa, cımbız ve insan kolu bu sisteme örnek gösterilebilir.