selenyum:

Selenyum elementinin özellikleri nedir? Kısaca kullanım alanları

İlk yayınlanma: Güncellenme:
Seaborgiyum elementi üzerinde seaborgiyumun simgesi, atom numarası ve atom ağırlığı.
Selenyum elementi
Selenyum, simgesi Se, atom numarası 34, atom ağırlığı 78,96 özgül ağırlığı 4,79 erime noktası 217 °C olan yumuşak bir yarı metal elementtir. Periyodik tabloda 6A grubunda (oksijen grubu) 4. periyotta bulunur. Allotropları gri metalik görünümden kırmızı kristalimsi görünüme kadar değişiklik gösterir. Kimyasal özellikleri bakımından kükürde benzer. Jöns Berzelius tarafından 1818'de İsveç'te keşfedilmiştir.

Selenyum, öklitit (CuAgSe), krokezit (CuThSe) ve klostalit (PbSe) gibi minerallerde bulunur ancak bu mineraller ana selenyum kaynağı olarak kullanılamayacak kadar nadirdir. Bunun yerine bakır, kurşun ve nikel madenciliği rafinasyonundan bir yan ürün olarak elde edilir.

Selenyum atomu elektron modeli
Selenyum atomu elektron
kabuk modeli
Selenyum ışığa maruz kaldığında elektrik direnci değişen bir elementtir. Işık arttıkça selenyumun iletkenliği artar. Bu özelliğiyle fotosellerde, fotoelektrik hücrelerde, güneş pillerinde, kameralarda ve bir çeşit röntgen cihazı olan kserografi makinelerinde ve diğer ışığın yoğunluğuna tepki veren cihazlarda sıklıkla kullanılır. Selenyum ayrıca bir yarı iletkendir ve bazı katı-hal elektroniği ürünleriyle birlikte alternatif akımı doğru akıma dönüştüren cihazlarda da kullanılır.

Aynı zamanda camlarda ve emayelerde yakut kırmızısı bir renk oluşturmak için de selenyumdan yararlanılır. Ayrıca fotoğrafik bir toner malzemesi ve paslanmaz çelik için bir katkı maddesi olarak da kullanılır.

SELENYUM ELEMENT ÖZELLİKLERİ
Özellik Değer
Simgesi:Se
Atom Numarası:34
Grup:Ametal
Kristal Yapısı:Heksagonal
Atomik Ağırlığı:78,96
Proton Sayısı:34
Nötron Sayısı:45
Elektron Sayısı:34
Enerji seviyesi (kabuk)
başına elektronlar:
2,8,18,6
Elektron konfigürasyonu
(dizilimi):
[Ar] 3d10 4s2 4p4
Değerlik (valans):-2,4,6
Erime Noktası:217 °C
Kaynama Sıcaklığı:684.9 °C
İyonlaşma enerjisi:940,9 (kJ/mol)
Elektron ilgisi:194,96 (kJ/mol)
Elektronegatiflik:2,55
Kovalent Yarıçap:1.16 Å
İyonik Yarıçap:.50 (+4) Å
Atomik Yarıçap:1.22 Å
Atomik Hacim:16.45 cm3/mol
1. İyonizasyon Potansiyeli:9.7524 V
2. İyonizasyon Potansiyeli:21.19 V
3. İyonizasyon Potansiyeli:30.82 V
Yarılanma ömrü:Kararlı
Bilinen izotopları:65Se, 66Se … 94Se
Kararlı izotopları:74Se, 76Se, 77Se, 78Se, 80Se
Radyoaktiflik:Hayır
Bozunma şekli:Bozunma yok
Oksidasyon Durumu:-2,(4),6
Yoğunluk @ 293 K:4.79 g/cm3
Özgül Isı:0.32 J/gK
Buharlaşma Isısı:37.70 kJ/mol
Füzyon Isısı:6.694 kJ/mol
Elektriksel İletkenlik:1.0E-12 106/cm ohm
Termal İletkenlik:0.0204 W/cmK
Elastisite modülü:20 103 MPa
Isıl Genleşme Katsayısı:45.0 10-6 K-1
Yer kabuğundaki bolluk:5×10-6%
Deniz suyundaki bolluk:4.5×10-8%
İnsan vücudundaki miktarı:5×10-6%
Manyetiklik:Diyamanyetik
Sertlik:Mohs: 2
Kafes Parametresi:4.3658 Å
Kafes Parametresi:
Kafes Parametresi:4.9592 Å